Agavesiroop en het eventuele gevaar van fructose

Wolf in schaapsklerenMet grote regelmaat worden wij door lezers gewezen op een artikel dat agavesiroop aan de schandpaal nagelt. Dat artikel bestaat uit gebrekkige redeneringen en als je de links van de ‘bronvermeldingen’ bezoekt, kom je niets tegen over dat hele verhaal. Wij vinden het problematisch dat zo’n artikel mensen bang maakt voor fructose in het algemeen en zelfs voor fruit. Dat betekent niet dat het artikel er helemáál naast zit.

Fructose staat ook wel bekend als fruitsuiker, maar het gaat verder dan dat. Het is een molecuul dat alleenstaand voorkomt in o.a. fruit (vandaar de naam fruitsuiker). Fructose gecombineerd met glucose vormt echter sucrose, ook wel bekend als (witte) suiker. Gewone suiker bestaat voor 50% uit fructose. Fructose zit dus echt niet alleen in fruit en agavesiroop. Als er een probleem is met fructose, bestaat dat probleem voor zowel geraffineerde suiker als voor agavesiroop, honing en andere suikervervangers die fructose of suiker bevatten.

Glucose-fructosestroop

De onrust rondom fructose komt voor een groot deel vanwege glucose-fructosestroop. In Amerika noemen ze het HFCS (high-fructose corn syrup) en gebruiken fabrikanten dit massaal om producten te zoeten, maar ook in Nederland kom je het op heel veel etiketten tegen. Dit spul heeft een specifieke verhouding tussen glucose en fructose (anders dan bij suiker) die het veel zoeter maakt en waardoor je nog meer blijft dooreten. Het is spotgoedkoop te fabriceren en dus erg populair bij fabrikanten.

Agavesiroop heeft een hele andere samenstelling en heeft in onze ervaring dat dooreeteffect helemaal niet. Hoewel er dus overeenkomsten zijn tussen beide stoffen, kun je ze niet over één kam scheren.

Is fructose echt zo gevaarlijk?

Het lijkt op zich wel vast te staan dat het ongezond is om regelmatig grote hoeveelheden fructose te eten. Je lever verwerkt fructose en kan daar maar een beperkte hoeveelheid tegelijk van opslaan als interne energievoorraad. De rest wordt rechtstreeks omgezet in lichaamsvet. Wij vinden het aannemelijk dat je lichaam problemen krijgt als je vaak grote hoeveelheden fructose eet.

Het probleem dat wij zien met het eten van veel agavesiroop of andere zoetmiddelen met veel fructose, is er zeker ook bij gewone suiker, dat voor de helft bestaat uit fructose. De gemiddelde Nederlander eet elke week een kilo suiker, dus dat is een halve kilo fructose per week, los van de fruitconsumptie. Om aan die hoeveelheid fructose te komen, zou je een flinke fles agavesiroop moeten leegeten in een week.

Anders gezegd: iemand met een gemiddeld suikergebruik loopt waarschijnlijk veel meer risico i.v.m. fructose dan iemand die af en toe wat agavesiroop gebruikt in een suikervrij recept, en verder geen geraffineerde suiker eet. Met een paar eetlepels agavesiroop per week krijg je in elk geval veel minder fructose binnen dan de gemiddelde Nederlander.

Geraffineerde fructose als zoetmiddel

In diverse winkels kun je ook zakjes met fructose kopen als alternatief zoetmiddel. Dit raden wij af. Deze fructose is geraffineerd en bestaat uit 100% fructose. In tegenstelling tot bijvoorbeeld agavesiroop zijn hierin geen natuurlijke voedingsstoffen meer aanwezig. Als je suiker vervangt door deze fructosekristallen, krijg je dus veel meer fructose binnen!

Fructose en fruit

fruitschapenJazeker, fruit bevat ook fructose, maar in veel lagere concentraties dan agavesiroop of suiker. Om alleen uit fruit aan een opvallend hoge dosis fructose te komen, zou je dagelijks idiote hoeveelheden fruit moeten eten. Ook dat lijkt ons niet erg gezond.

In natuurlijke vorm (fruit) krijg je dagelijks wel fructose binnen, maar in normale hoeveelheden levert dát geen problemen op. Puur fruit is niet geconcentreerd en je lichaam kan met producten recht uit de natuur zelf wel maat houden. Er is geen enkel probleem met een normale fruitconsumptie. Ik heb het dan wel over onbewerkte vorm, dus niet over gedroogd fruit en sapjes. Er zijn bijvoorbeeld weinig mensen die elke dag graag 10 bananen eten: daarin zit van nature relatief veel fructose en na een paar bananen zul je er doorgaans wel weer even geen behoefte aan hebben.

Overigens bevat fruit van nature allerlei nuttige vitamines, mineralen en vezels. Vers fruit eten in normale hoeveelheden biedt dus juist allerlei voordelen. Laat je niet zodanig bang maken over fructose dat je fruit gaat laten staan.

Agavesiroop en sommige andere minder geraffineerde stropen bevatten een hoge concentratie fructose, dus krijg je hiermee veel sneller hoge doses binnen dan met vers fruit. Dat geldt ook voor gedroogde vruchten en sapjes. Daarin is de fructose ook altijd geconcentreerder dan in het oorspronkelijke fruit.

Het toverwoord: met mate

Daarom raden wij iedereen sterk aan om maar met mate gebruik te maken van fruitsappen, gedroogde vruchten en natuurlijke, minder geraffineerde zoetmiddelen. Wij verwachten niet dat het schadelijk is om in een week een paar lepels agavesiroop (of andere natuurlijke suikervervanger), enkele gedroogde vruchten en een paar glazen fruitsap (zonder toegevoegde suiker) te nuttigen. Daarmee krijg je veel minder fructose binnen dan ‘normaal’, wij gebruiken die dingen dan ook in ons eetpatroon.

We geloven wel dat als je van die dingen beduidend meer gaat eten, het problemen kan gaan opleveren. Het is dus een slecht idee om te stoppen met witte suiker en die dan één op één te vervangen door agavesiroop e.d. Als je een kilo suiker vervangt door een kilo agavesiroop, krijg je namelijk beduidend meer fructose binnen dan voorheen.

Ook als je niet (meer) verslaafd bent aan suiker, heb je waarschijnlijk af en toe behoefte aan iets zoets. De beste keus is dan puur natuur: een echt stuk fruit. De afgeleides daarvan, zoals gedroogd fruit, sap en suikervervangers als agavesiroop, moet je echt zien voor af en toe erbij. Als je een keer een taart of koekjes wilt bakken, kunnen dergelijke zoetmiddelen goed van pas komen, omdat ze nog altijd minder geraffineerd zijn dan witte suiker.

Hulp nodig bij stoppen met suiker?

banner voor cursus 40 dagen zonder suikerDe cursus "Natuurlijk Suikervrij" helpt je 40 dagen lang om van de suiker af te komen en leert je een suikervrij eetpatroon aan. Ruim 140 lezers van SuikerWijzer volgden de cursus van Miss Natural al. Er is zelfs een niet-goed-geld-terug-garantie.

Door je via ons aan te melden steun je automatisch SuikerWijzer.nl.

34 reacties op “Agavesiroop en het eventuele gevaar van fructose” - Geef jouw reactie

  1. Bedankt voor dit artikel. Af en toe is het lastig wijs te worden uit alle tegenstrijdige berichten in de internetjungle…

  2. Interessant artikel. Wat ik wel een beetje mis in deze tekst: op welke problemen doelen jullie precies als je wel teveel fructose tot je neemt? Wat zijn de risico’s of gezondheidsproblemen die het kan opleveren?

  3. Zoals ik schreef in het artikel levert het onnodige opslag van lichaamsvet op. De gezondheidsproblemen die dat kan opleveren zijn dezelfde als de bekende problemen die bij overgewicht horen, denk aan dingen als grotere kans op hartaandoeningen.

  4. Hallo Marger,
    bedankt voor je reactie. Als dat alles is, dan valt het nog mee. Zolang je slank blijft zou er dan niks aan te hand zijn?
    Overigens eet ik nu een jaar suikervrij en ben ik erg blij met jullie site :).

  5. Zo zou ik het zeker niet bekijken! Ten eerste is slank betrekkelijk. Mensen kunnen slank ogen en heel veel vet opgeslagen hebben tussen de organen, wat nog gevaarlijker schijnt te zijn dan vlak onder de huid. Ten tweede doe ik geen uitspraak of vetopslag het enige gevolg is van overmatig fructosegebruik. Wie weet gaat je lever er wel slechter door werken of heeft het andere gevolgen, reken er in elk geval niet op dat je onbeperkt door kunt eten van fructose zolang je maar slank bent.

  6. Interessant artikel. Alleen ben ik niet helemaal zeker over de juistheid van het omzetten van fructose (een koolhydraat) in vet (lipides). Wel weet ik dat je lichaam koolhydraten als primaire energiebron ziet, dat je lijf dus bij keuze tussen vetten of suikers eerst de suikers gaat verbruiken en later pas (bij evt suikertekort, bv tijdens langdurige arbeid) de vetten. Wat we eten is meestal een mengsel van de twee. Hierbij wordt de overmaat aan aangeboden “energieleveranciers” (de vetten dus) opgeslagen. De overmaat aan suikers blijft tijdelijk in de bloedbaan opgeslagen (= de suikerspiegel, waar diabetici alles over weten…) Dit is het probleem met onze westerse levenwijze, die in contrast staat met die van vroeger: alles is nu altijd beschikbaar, terwijl men vroeger meer at wat het seizoen te bieden had. Dwz: meer suikers in de zomer/herfst, waarbij vet werd opgeslagen als reserve voor de winter. De arbeid was dikwijls ook een stuk intensiever dan nu, waarbij de vetreserve dagelijks werd aangesproken, en er dus ook minder problemen waren met overmatig overgewicht.
    Dit alles is misschien een technicaliteit. Ik ga zeker akkoord met de stelling dat alles neerkomt op “met mate”. Proberen in je levenswijze de balans te vinden: gezond eten, genoeg beweging, zonder in iets echt te overdrijven.

  7. Mijn zoon is allergisch voor klokhuisvruchten; mag daarom geen fructose omdat daar zo goed als altijd appel en/of peer in zit. (gewone suiker mag weer wel…)
    Ik kan me niet voorstellen dat er (appel)fructose in agavesiroop zit. Is dat echt zo? Zo ja, is het de fructose van de agave? In dat geval zou hij het wel mogen hebben…

  8. Hej,

    Zeer leuke site.
    Een kleine opmerking.. Je haalt aan dat er geen bronvermelding is bij de artikels die kwaad spreken over fructose maar je plaatst zelf ook geen bronvermelding..

    groetjes!

  9. Hallo Helena,
    Dank je wel.
    En ik heb even gekeken naar de bronvermeldingen. Als deze er niet bij staat dan komt dat doordat ik zelf de bron ben! Dan hoef je ook geen bronvermelding op te schrijven. Ik schreef dat ik geen dietiste ben maar ik ben wel voedingsdeskundige en met mijn opleiding weet ik wel het een en ander over voeding en suikers. Dus vandaar dat er niet overal een bronvermelding bij staat.
    Maar wel goed dat je er op let. Het houd me alert!

    Groet, Lisa

  10. Hallo

    Ik vroeg me af hoe zit het eigenlijk met ahornsiroop. Is dat ook een geschikte zoetstof in een dieeet zonder ” suiker”?

    Groeten Serai

  11. Ik vraag me af of afkicken van suiker ook ongewenste bij-effecten heeft. Smaakt na het afkicken niet alles te zoet? Kun je dan nog wel genieten van chocolade of taart, of zijn dat opeens smerige suikerbommen?

  12. Als je heel gezond gaat eten en dus ook suiker laat staan kun je een paar dagen ‘die-off’ verschijnselen krijgwn. Hoofdpijn, grieperig, buikpijn. Dit is een goed teken. Die-off is het liskomen van gifstoffen die lange tijd vastgekoekt zaten in je darmwand. Deze komen dan in de bloedbaan en daar kun je je niet lekker van voelen. Belangrijk is het dan om veel water te drinken en gezond te blijven eten. Groenten, vezels en probiotica. Als je darmen dan een beetje bijgekomen zijn zul je je zoveel beter voelen en vraag je je af waarom je al die tijd zo slecht hebt gegeten.
    Maar als je alleen geraffineerde suiker laat staan en wel agave of ahornsiroop neemt, merk je niet zo’n verschil. Het zijn tenslotte nog steeds suikers, alleen worden ze langAmer opgenomen waardoor je bloedsuikerspiegel stabieler blijft. En het feit dat je bewust over je suikergebruik nadenkt zorgt ook al voor een verminderde suikerconsumptie.
    Betreft taart en chocola, als je echt helemaal met suiker stopt gaat ook je trek, behoefte aan suiker weg en kan je dat taartje zo voorbij laten gaan. Het kan zijn als je het eet dat het gewoon heel lekker is, maar daarna he, dan voel je je weer loom en moe zoals in de tijd toen je nog suiker at. Het is als een kater bij alcohol. De een heeft er snel last van, de ander niet.

  13. Ik eet nu al lange tijd geen suiker meer. Maar dan ook echt helemaal geen suiker, suikervervangers, zoetstoffen e.d. Ik lees ieder etiket en wanneer er maar iets opstaat wat eindigt op “ose”, “stroop”, “siroop’, “suiker” zet ik het terug.
    Ook zoetstoffen, synthetische/semisynthetische zoetstoffen, honing enz. nem ik niet.
    Het enige wat ik aan zoet binnen krijg is dat via vers fruit en dat zijn de normale dagelijkse hoeveelheden. Hoewel ik afval, minder moe ben en het merk aan mijn huid, moet ik zeggen dat het bij mij niet went hoor: ik snak nog steeds naar taart, chocola of koekjes op zijn tijd! Mijn suikerbehoefte is dus helemal niet verdwenen en ik denk dat die ook niet zal verdwijnen. Ik vind het niet zo erg, ik weet het nu van mezelf, dus neem ik op zo’n moment wat fruit, of een boterham met appelstroop (zónder suiker, beetwortelsap/suikerbietensap) bijvoorbeeld.
    Zijn er mensen die dat herkennen dat ze nog steeds zin hebben in zoetigheid ook al eet je geen suiker meer?

  14. Ik ben te dun en na enkel keren op de intensief terecht te zijn gekomen (1996)ontdekten ze in het alternatieve circuit dat ik problemen had met suiker (hypoglycaemie en tengevolge van een te lage suikerspiegel epileptische aanvallen). Advies vh regulier circuit: meer suiker eten. Uiteraard niet opgevolgd en na 2 weken volkomen suikervrij en volkoren rijst en bonen leren eten, heb ik tot op heden geen aanvallen meer gehad. Overigens vond de arts toen dat mijn suikerwaarde van 2,4 normaal was (hoort 5 te zijn). Dus zo kwam ik in het alternatieve circuit terecht. Ik ben te dun(te hard werken) en onlangs adviseerde de vervanger van mijn huisarts me om meer suiker en melk te gaan nuttigen. Hoe lang gaat het nog duren voordat dit soort uitspraken niet meer worden gedaan? Hopeloos!!!!!!!!!!!!! Dus iedereen: minder witte suiker, het ijs echt gif. Ik neem verse dadels mee naar het werk en het lukt me al niet meer om 4 per dag te eten. Het wordt steeds minder en ik heb geen koekje o.i.d. meer aangeraakt. En moerbei/goji/incabes gemixt altijd bij de hand helpt ook. ik geef dit aan al mijn patienten mee om uit te proberen. succes marjon

  15. Interessant Marger! Leuke website trouwens en voor mij heel nuttig. Er is recentelijk insuline resistentie bij mij geconstateerd. Ik gebruikte al heel weinig (toegevoegde) suiker (eigenlijk alleen agavesiroop en suiker in samengestelde levensmiddelen zoals brood en beschuit), maar ik ga nu op een laag koolhydratendieet waar suiker helemaal uit den boze is in alle fases. In fase 3 mag je wat meer koolhydraten in de vorm van peulvruchten en een volkoren boterham e.d.
    Ik ben dus op zoek naar alternatieven. Er is een organisatie Hyppro die zoetigheid fabriceert voor mensen zoals ik, maar ik zou het liever zelf maken. Hebben jullie nog leuke recepten?

  16. Hallo Frances, ik zie alleen een website over vitaliserend water als ik op Hyppro klik. Wat voor een recepten zoek je precies?

  17. sorry, hippro is het. Ik maakte het gelijk sjieker dan het is :) Ik zoek koolhydraatarme of – vrije recepten. Heb al wat gevonden hoor en de dietist helpt ook goed mee. Zeker in eerste fase dus helemaal geen suikervervangers, geen zoetjes, geen agave, geen haverstroop… niks.
    Het schijnt dat dr. Frank wel aardige recepten heeft en ik heb net van een vriendin het South Beach Diet boek meegenomen. Staat ook wel wat in.

  18. Ah vandaar! :)
    Google lowcarb, paleo of kijk op pinterest op deze zoektermen.Er zal een wereld voor je open gaan!

  19. ik zit te neuzen, maar zie nergens informatie over het aantal koolhydraten, vetten et cetera. Dat schiet niet op.

  20. Dat hoeft toch ook niet. Lowcarb is toch genoeg om te weten. De hoeveelheid vetten maakt niet uit en als je echt onder een bepaalde glycemische index wilt blijven kun je ook het boekje met deglycemische indexen kopen. Het belangrijkste is dat je geen suikervervangende recepten moet zoeken. Suiker is vanaf nu een andere wereld. Focus je vooral op recepten met groenten, vlees en noten.

  21. Ik kan het Glycemische indexboekje ook niet op Bol.com vinden. Ik heb het destijds met het Southbeach boek gedaan, beviel me erg goed. Belangrijkst is te letten op de knolgroenten, deze bevatten veel koolhydraten. Dus geen ui, wortels, bieten, en andere groenten die onder de grond groeien.
    Ik at veel sla-wraps met avocado, kaas, kip of/en eieren met tomaten etc. En als ik echt lekkere trek had, at ik roomkaas met een beetje cacao erdoor en wat pure stevia. Niet echt een feest ,maar het hield me wel aan mijn dieet. Ik deed het dieet omdat ik last had van Candida, hielp toen erg goed, in combi met probiotica. Nu ik een paar jaar verder ben, 15 kg lichter, nog steeds op gewicht, eet ik af en toe weer suiker en ik heb meteen weer last van de candida. Tegenwoordig doet men ook veel met notenmeel. Daar kun je ook veel mee maken en bevat weinig koolhydraten.

  22. Mijn Pinterest: AptaVoeding. Met ook paleo en candida recepten. Als je zorgt dat je vooral groenten en eiwitten binnen krijgt dan reguleert de insuline zich ook veel beter.

  23. Ik heb het South Beach boek hier in huis. Geleend van vriendin. Heel veel recepten zijn niet van toepassing op fase 1 van het low card dieet dat ik moet volgen.
    Candida had ik ook. Jaren af en aan nadat ik heel erg ziek was geweest in 2007. Sinds december (vitamine D gebruik dacht ik) niet meer.. Heb nooit veel suiker gebruikt dus geen idee of daar een verband ligt. Ik heb uitgebreid op de pinterest site gekeken, maar vind hem niet prettig. Zal nog even gaan kijken bij Aptavoeding.
    Ik doe het uitrekenen met de eetmeter van het Voedingscentrum en met de dietiste. Het wordt 2 weken heeel moeilijk, dan 8 weken matig moeilijk, dan ietsje makkelijker en daarna mag ik “normaal”gaan eten, maar zal nooit meer 200 g koolhydraten kunnen eten. Ach.. ik zit nu al bijna 2 maanden rond de 110 per dag dus dat zal wel wennen.

  24. Ja, het is even wennen en niemand zou 200 gram koolhydraten moeten eten, dat is een van de oorzaken van vele welvaartsziektes. Over het algemeen eten we 4x te veel koolhydraten.En geloof me het is echt niet zo moeilijk, alleen de eerste drie dagen moet je echt even afkicken van suiker, daarna wordt het al makkelijker. De eerste twee weken vond ik zelf erg fijn, en ik hou me nog zoveel mogelijk aan deze manier van eten omdat dit het beste voelt voor mijn lichaam.
    Het Voedingscentrum? Ik hoop dat je daar uit komt, het voedingscentrum vind ik een allesbehalve betrouwbare bron van informatie.
    Mag je zuivel? als je dat niet mag(omdat je schrijft dat veel recepten niet bij jouw dieet passen?) Als je geen zuivel mag, dan volg je namelijk het Paleodieet. Geen zuivel, geen granen en geen suiker.

  25. Volgens mij schreef ik al – wellicht niet duidelijk genoeg – dat ik al sinds begin dit jaar suikervrij eet en ook daarvoor heel weinig. Wel teveel langzame koolhydraten in brood en bananen en zo. Ik gebruik het voedingscentrum alleen voor de eetmeter. Makkelijk om dingen te berekenen. Voor de rest zijn ze mij te star, maar ook de diabetesvereniging weet daar wat van.
    Ja ik mag zuivel. Aangezuurde zuivel dan wel, dus kwark, karnemelk, zure room.. maar dan liever wel de magere variant. Ik heb de laatste twee maanden behalve een beetje mellk in de koffie helemaal geen zuivel gebruikt, en ik vind het wel fijn dat ik yoghurt kan eten.
    Overigens eten de meeste mensen veel meer dan 200 g koolhydraten per dag hoor. Eet maar eens een bordje pasta :)

  26. Ik vind het apart om te lezen hoe er heel makkelijk hele eetlepels agavesiroop in een recept worden gestopt, maar er hier moeilijk wordt gedaan over ook maar de kleinste hoeveelheid gewone kristalsuiker. Beide zijn ongezond, maar ik zou liever dat theelepeltje kristalsuiker eten dan een volle eetlepel agavesiroop. Ongeraffineerde suikers als oersuiker, palmbloesemsuiker en honing, daarin zitten stoffen die zorgen dat het lichaam de suikers langzamer opneemt, dus deze zijn iets beter dan geraffineerde suikers. Maar ook die moeten met mate worden geconsumeerd. Maar producten die zelfs nog meer fructose bevatten dan kristalsuiker zoals agavesiroop, die zullen zeker nooit zijn weg naar mijn keuken vinden.

    En over fruitsap: dit is meestal langdurig verhit om in te dampen, en daarna weer aangevuld met water. Alle gezonde elementen zijn eruit, alle suikers zitten er nog in. Een pak appelsientje is dus weinig of niets beter dan een fles cola. Alleen versgeperst sap is gezond, maar met mate.

  27. ik ben overgevoelig voor fructose, welke vorm van suiker kan ik wel goed gebruiken in bv taarten . koekjes etc.

  28. Eveliene, google even het FODMAP dieet, daarin staat precies uitgelegd wat je wel en niet mag en waarom. (Gaat wel verder dan alleen fructsose, maar is wellicht toch interessant.)

    Verder:
    Oersuiker,
    kokosbloesemsuiker,
    palmsuiker (gula djawa),
    yaconsiroop (Yaconsiroop wordt gemaakt van de wortels van de yacon-plant afkomstig uit Zuid-Amerika. De siroop bevat geen glucose, maar complexere suikers (inuline en fructooligosaccharides (FOS)) die nauwelijks door het lichaam worden opgenomen (Bron: essential living foods),
    stevia

  29. Weet u de effecten van deze suikers op de mens en kent u misschien meer suikers die in energiedrank zitten?
    Glucose
    Fructose
    lactose
    Maltose

Jouw reactie

Je e-mailadres wordt niet getoond. Velden met een * zijn verplicht.