Toen ik nog geraffineerde suiker gebruikte, at ik weleens chocolate chip cookies van de winkel. Elk merk smaakt anders. Die van de Hema vond ik het lekkerst (ze verkopen ze niet meer!): smeuiig, de buitenkant een beetje knapperig en ze waren lekker groot. Met de cookies van de Hema in mijn achterhoofd, maakte ik deze. Maar dan suikervrij natuurlijk!

Deze chocolate chip cookies bevatten een klein beetje geraffineerde suiker, dat zit in de stukjes chocolade. Ik gebruik chocolade met 86% cacao (o.a. te koop in de supermarkt). Dat betekent dat 14% van de chocolade bestaat uit suiker en wat andere bestanddelen. Er is ook chocolade te koop zonder geraffineerde suiker, zoals Lovechock (met kokosbloesemnectar) of Willie’s cacao (zonder zoetmiddel, voeg dan iets meer palmsuiker toe aan het deeg), maar dat is een stuk duurder. Ik kies in dit geval voor een heel klein beetje geraffineerde suiker. Op die manier zijn de chocolate chip cookies niet helemaal suikervrij, maar je kan ze wel 100% suikervrij maken.

Chocolate chip cookies (zonder -of met een heel klein beetje- suiker)
voor 4 grote cookies

100 gram roomboter
40 gram palmsuiker
1 ei
1/4 tl vanillepoeder of 1/2 vanillestokje (niet verplicht)
100 gram gebuild tarwemeel
1/2 afgestreken tl baking soda
mespunt zout
85 gram chocolade (ik gebruik chocolade met 86% cacao, daar zit een klein beetje suiker in. Zoals ik hierboven beschreef kan je ook chocolade gebruiken zonder geraffineerde suiker)

• Verwarm je oven voor op 150 graden Celcius.
• Haal je bakplaat uit de oven en leg bakpapier op je bakplaat.
• Meng in een ruime kom de boter met de palmsuiker door er met twee messen kruislings in te snijden tot je een kruimeldeeg hebt.
• Voeg het ei toe en roer het snel door. Niet teveel roeren.
• Meng in een ander kom het meel, baking soda, zout en vanille (als je het gebruikt).
• Voeg het meelmengsel toe aan het botermengsel.
• Roer door. Niet teveel roeren.
• Hak de chocolade grof.
• Voeg de chocolade toe aan het deeg en roer dit er ook vlug doorheen.
• Maak er 4 grote cookies van. Of maak kleinere cookies.
• Leg de cookies op de bakplaat.
• Bak gedurende 8-10 minuten tot ze bovenop een klein beetje hard zijn.
• Haal uit de oven en laat minstens 10 minuten afkoelen terwijl de cookies nog op de bakplaat liggen.
• De chocolate chip cookies zijn het lekkerst als ze helemaal zijn afgekoeld.

Custardkoekjes (zonder suiker)
ongeveer 10 stuks

100 gram (gebuild) tarwemeel
50 gram custardpoeder (suikervrij)
100 gram plantaardige margarine
2 eetlepels agavesiroop
30 ml rijstmelk

• Haal de bakplaat uit de oven en leg er bakpapier op.
• Verwarm de oven voor op 150 graden Celsius.
• Doe het meel en custardpoeder in een grote kom.
• Snij de margarine in kleine blokjes en voeg ze toe bij het meel.
• Voeg de agavesiroop toe.
• Kneed met je vingers tot je een kruimeldeeg hebt.
• Voeg dan de melk toe. Eerst de helft. Kneed door. Het moet een samenhangende bal worden die bijna niet aan je vingers blijft plakken. Voeg extra melk toe als het deeg nog te droog is.
• Maak 10 koekjes van het deeg en leg deze op het bakpapier.
• Bak de koekjes gedurende 10-15 minuten tot ze heel lichtjes gebruind zijn aan de randjes. Het is niet erg als ze niet helemaal gaar zijn van binnen, dan zijn ze juist extra smeuiig.
• Laat ze afkoelen voordat je ze opeet, dan zijn ze het lekkerst.

Fruitcookies (zonder suiker)
ongeveer zes koekjes

100 gram speltmeel
15 gram havermout
50 gram rozijnen (bruine en/of blanke)
3 gedroogde abrikozen of pruimen, in stukjes
2 afgestreken eetlepels palmolie, kokosolie of een mengsel
1 eetlepel rijststroop
1 eetlepel diksap (zonder suiker)
beetje kaneel (2-3 keer schudden)
1/2 theelepel baking soda (of bakpoeder)
1/4 theelepel zout

• Haal de bakplaat uit de oven en bedek deze met bakpapier.
• Verwarm de oven voor op 175 graden Celsius.
• Meng alle ingrediënten goed met elkaar in een grote kom. Het deeg is nu best plakkerig, dat hoort zo.
• Maak ongeveer zes koekjes van het deeg en leg ze op de bakplaat.
• Bak de koekjes gedurende ongeveer 10 minuten tot ze lichtbruin en gaar zijn.

Als je geen speltmeel wilt gebruiken, kan je het vervangen door tarwemeel. Ik gebruik speltmeel omdat mijn lichaam er beter op reageert dan op tarwe. Spelt is een soort oertarwe, waar je onder andere heerlijk brood mee kan maken. Speltmeel zorgt er wel voor dat koekjes en dergelijke iets makkelijker kruimelen. Bij deze fruitkoekjes merk je daar weinig van.

Ik gebruikte aan vetten een deel roomboter en een deel saffloerolie. Ik merk dat mijn lichaam het prettig vindt niet teveel roomboter te gebruiken. Roomboter is bovendien niet het allerbeste vet. Gezonder is het om bepaalde soorten olie te gebruiken, zoals saffloerolie. Dat is te koop bij de natuurvoedingswinkel. Deze olie is helaas niet goedkoop, net als het amandelmeel dat ik voor deze koekjes gebruikte. Misschien is dat een extra reden om ze niet te vaak te maken en er echt van te genieten.

Amandelkoekjes met walnoot (zonder suiker)
ongeveer 6 stuks

110 gram speltmeel (of ander meel, zoals tarwemeel)
40 gram amandelmeel
40 gram roomboter
snufje zout
30 gram walnoten
2 eetlepels rijststroop
2 eetlepels saffloerolie

• Verwarm de oven voor op 160 graden Celsius.
• Meng het speltmeel met het amandelmeel in een ruime kom.
• Voeg het zout toe.
• Snij de roomboter in blokjes en voeg dit toe aan het meelmengsel.
• Hak de walnoten en voeg deze ook toe aan het meel, net als de rijststroop en de saffloerolie.
• Kneed het goed door met je handen tot je een mooie deegbal hebt.
• Maak zo’n 6 koekjes van dit deeg. Leg ze op de bakplaat.
• Bak de amandelkoekjes gedurende 10-12 minuten tot heel lichtbruin.
• Afgekoeld vind ik ze het lekkerst!

Nu ben ik bezig om lekkere recepten te vinden én maken die ik wel kan eten. Op bittersweetblog vond ik een heerlijk en supersnel recept (erg handig voor een drukke moeder!). Hierop baseerde ik mijn eigen recept voor deze heerlijke, suikervrije pindakaaskoekjes.

Pindakaaskoekjes (suikervrij)
voor 6 stuks

175 gram pindakaas (zonder suiker en zout, o.a. te koop in natuurvoedingswinkel)
40 gram palmsuiker
30 gram lijnzaad (bijvoorbeeld van Zonnatura, te koop in de supermarkt)

• Doe het lijnzaad in de keukenmachine en mix het totdat de zaadjes fijn zijn. Voeg de palmsuiker toe laat de machine nog een paar seconden draaien.
• Meng lijnzaad en palmsuiker in een ruime kom met de pindakaas.
• Maak ongeveer 7 koekjes van dit deeg.
• Bak in een oven op 175 graden Celsius, gedurende 8 minuten tot ze lichtbruin zijn.

Je krijgt wel vieze handen bij het maken hiervan, dus goed de eierresten eraf wassen!

Kokosmakronen (zonder suiker)
3 stuks

Ingrediënten:
1 ei
50 gram gemalen/geraspte kokos
1 eetlepel agavesiroop

• Leg vast een bakplaat klaar en verwarm de oven voor op 180 graden.
• Klop het ei goed door in een kom.
• Voeg de agavesiroop toe en meng deze door het geklopte ei heen.
• Voeg de kokos toe en meng deze erdoor tot het geheel een stevige massa is.
• Schep steeds een handvol van het mengsel uit de kom, druk het zachtjes samen en druk het een beetje plat op de bakplaat. Maak de hoopjes ongeveer 2cm hoog.
• Bak de kokosmakronen 20 minuten in de oven. Ze zijn klaar als ze mooi goudbruin zijn met hier en daar wat donkerdere vlekjes.

Digestives/ havermoutkoekjes (zonder suiker)
ongeveer 12 koekjes

100 gram volkoren meel
100 gram havermoutmeel (dit maak je door havermoutvlokken fijn te malen in de keukenmachine)
100 gram gemengde rozijnen (donkere en blanke rozijnen)
halve afgestreken theelepel zout
1 theelepel bakpoeder
100 gram roomboter
1-2 theelepels melk

• Doe de rozijnen in de keukenmachine en zet deze kort aan totdat de rozijnen grof gehakt zijn.
• Meng alle ingrediënten behalve de boter en melk in een ruime kom door elkaar.
• Voeg de boter toe en kneed het deeg tot het eruit ziet als broodkruimels.
• Voeg 1-2 theelepels melk toe, zodat het een mooi samenhangend (maar niet te nat) deeg is.
• Doe het deeg in een een afgesloten bakje of in plastic folie en laat 15 minuten in de koelkast rusten.
• Verwarm de oven voor op 180 graden Celsius.
• Maak van het deeg ongeveer 12 koekjes van een paar m.m. dik.
• Leg bakpapier op de bakplaat en leg daar de koekjes op.
• Bak de koekjes 20-25 minuten in de oven tot lichtbruin.
• Haal ze voorzichtig uit de oven om op een plat oppervlak af te koelen. De koekjes zijn redelijk breekbaar, vooral als ze nog warm zijn.
• Als de koekjes geheel zijn afgekoeld, kan je ze bewaren in een trommel.

Kerstkransjes (zonder suiker)
Voor ongeveer 400 gram (grote bakplaat vol)

200 gram bloem (plus wat extra)
150 gram roomboter
1 eiwit
mespunt zout
beetje melk
4 eetlepels agavesiroop
zakje amandelschaafsel (50 gram)

Materialen:
Uitsteekvormpjes (of gebruik een glas als uitsteekvorm)
Keukenkwastje
Appelboor
Eventueel rood lint om de kerstkransjes mee in de kerstboom te hangen

• Doe bloem en boter in een ruime kom. Snij de boter met twee messen in kleine stukjes.
• Voeg de agavesiroop, het eiwit en zout toe. Roer goed door en kneed vervolgens snel tot een samenhangend deeg.
• Bestuif het aanrecht en je roller met bloem. Rol het deeg uit op het aanrecht tot een lap met ongeveer een halve c.m. dikte.
• Leg bakpapier op een bakplaat.
• Maak de koekjes met de uitsteekvormpjes. Gebruik een appelboor om kleine rondjes uit het midden van elk kransje te steken. Zo kan je de koekjes na het bakken met een lintje aan de kerstboom hangen.
• Leg elk koekje voorzichtig op het bakblik. Zorg ervoor dat de koekjes een klein stukje van elkaar af liggen.
• Rol het overgebleven deeg nogmaals uit, zodat je nog meer koekjes kunt maken. Ga door tot het deeg op is.
• Verwarm de oven voor op 160 graden Celsius.
• Indien je amandelschaafsel op je kerstkransjes wilt: doe de melk in een klein bakje of een kopje. Gebruik je keukenkwastje om elk koekje met wat melk te bestrijken. Strooi vervolgens wat amandelschaafsel op elk koekje. Probeer het mooi te verspreiden over elk koekje.
• Bak de kerstkransjes gedurende 20-25 minuten in de oven. Ze zijn klaar als ze heel lichtbruin zijn geworden.
• Haal de koekjes voorzichtig van de bakplaat en leg ze op een rooster of anders op een plat bord. Laat de koekjes afkoelen.
• Als je de kerstkransjes in de boom wilt hangen, knip dan stukjes rood lint om de kerstkransjes mee in de boom te hangen.

Ik kocht een mooi houten speculaasplankje (in de vorm van een zogenaamde ‘wipmolen’), omdat ik mijn speculaasjes op de ouderwetse manier wilde maken. Het was voor het eerst dat ik zo’n mal gebruikte om koekjes mee te maken en het bleek niet zo makkelijk als ik dacht. Het maken van de speculaasjes kostte me daardoor nogal wat tijd en moeite. De eerste paar keer dat ik het deeg in de mal duwde, kreeg ik het er niet meer uit zonder de vorm van het koekje te verpesten. Daarna ging het steeds beter en maakte ik het ene speuclaasmolentje na het andere.

Je kunt de speculaasjes ook gewoon met een mesje in vorm snijden, of met koekjesvormen uitsteken. Dat gaat een stuk sneller en levert ook heerlijke koekjes op.
Hou er wel rekening mee dat het deeg minimaal 1 uur (of liever de hele nacht) in de koelkast moet rusten voordat je de speculaasjes kunt gaan bakken.

Speculaasjes zonder suiker
(voor ongeveer 8 redelijk grote speculaasjes)
125 gram bloem of (volkoren) meel
50 gram appelstroop zonder suiker
75 gram boter
2 eetlepels melk
1/2 tl. speculaaskruiden
1/2 tl. baking soda (o.a. verkrijgbaar bij de toko)

• Meng bloem, baking soda en kruiden in een ruime kom.
• Snij de boter in stukjes en meng die samen met de appelstroop door het meelmengsel.
• Voeg de melk er aan toe en kneed tot een deegbal. Dek vervolgens de kom waar deegbal in zit af met een deksel of omwikkel de deegbal met plastic folie.
• Laat het deeg minimaal 1 uur (en het liefst de hele nacht) rusten in de koelkast.
• Bekleed je bakplaat met bakpapier of vet de bakplaat in met boter.
• Als je een houten plankje/mal gebruikt: het is nogal een werkje. Hou er in ieder geval rekening mee dat het eerste speculaasje dat je in de mal drukt niet lukt. Haal het deeg er gewoon weer uit en probeer ‘t nog een keer. Een gebruikte mal werkt blijkbaar beter dan een mal die nog helemaal schoon is.
  • Bestrooi de mal met bloem. Het vraagt wat oefening met de hoeveelheid bloem die je hiervoor gebruikt. Teveel bloem zorgt er namelijk voor dat je het deeg niet goed in de mal kunt drukken en te weinig bloem leidt tot een plakkerig deeg dat je niet meer uit de mal krijgt.
  • Neem een stuk deeg en duw dat in de mal. Probeer het in die mate in de mal te duwen dat het deeg niet boven de mal uitkomt. Keer de mal om en kijk of het deeg vanzelf een beetje loslaat. Trek vanaf het losgelaten deeg de rest van het speculaasje voorzichtig los.
  • Leg het speculaasje op de bakplaat en ga verder met de volgende.
• Als je geen houten mal gebruikt:
  • Bestrooi het aanrecht met bloem. Leg de deegbal erop. Bestrooi je roller met bloem en rol vervolgens het deeg uit tot ongeveer een halve c.m. dikte.
  • Steek leuke vormpjes uit met uitsteekvormpjes, of maak zelf vormpjes met een mesje. Je kunt eventueel met een mesje voorzichtig inkepingen maken in het speculaasje om bijvoorbeeld een molentje of poppetje te maken.
  • Leg de speculaasjes op de bakplaat.
• Verwarm de oven voor op 170 graden Celsius en bak de speculaasjes gedurende 15-20 minuten.

Variatie:
Je kunt 50 gram amandelen fijnmalen in de keukenmachine en door het deeg kneden. Of gebruik 50 gram amandelschaafsel (die hoef je niet fijn te malen) door het deeg.

Oud-Hollandse koekjes (zonder suiker)
10 stuks

100 gram meel
100 gram boekweitmeel
50 gram boekweitgrutten
3-4 theelepels kaneel
1 theelepel speculaaskruiden
125 gram roomboter
50 gram appelstroop (zonder suiker. Probeer een zoet smakende variant te vinden, bijvoorbeeld de appelperenstroop van Zonnatura)

• Meng meel, boekweitmeel en boekweitgrutten door elkaar in een ruime kom. Meng dan de kaneel en speculaaskruiden erdoorheen.
• Snij de boter in blokjes en voeg aan meelmengsel toe. Voeg ook de appelstroop toe en kneed samen tot een deeg.
• Leg bakpapier op een bakplaat.
• Verdeel het deeg in 10 stukken en rol van elk deel een bolletje. Druk elk bolletje in je handpalm plat tot een koekje van ongeveer 6 c.m. doorsnede en leg ze op de bakplaat.
• Bak de koekjes in een voorverwarmde oven van 210 graden Celsius gedurende 10-15 minuten. De koekjes zijn dan licht gebruind.