Lisette in luilekkerland
Lisette Kreischer (2011)

Al een klein jaar keek ik een beetje uit naar dit boek. Ik wist dat het ging komen, een boek vol suikervrije bakrecepten van degene die ook o.a. Ecofabulous maakte. Het boek is prachtig vormgegeven. Ik heb alleen vanwege de vormgeving al een hele middag genietend in dit boek gebladerd. Ook werd ik blij toen ik zag dat ze recepten had staan van stroopwafels (daar heb ik af en toe nog zin in, maar het is me nog niet gelukt om ze suikervrij te maken) en donuts (ook daarvan was ik erg benieuwd hoe ze het aanpakt zonder geraffineerde suiker). Ik heb redelijk wat van de recepten uit dit boek gemaakt en ik zou graag schrijven dat ze heerlijk zijn, maar ik vind de meeste baksels van deze recepten een beetje saai smaken.

Suikervrije tips
Er staan goede tips in het boek. Over welke zoetmiddelen je goed kan gebruiken in plaats van geraffineerde suiker, maar ook met welke ingrediënten ze nog meer graag werkt, over goed en duurzaam keukengerei, het vinden van de zoetbalans die voor jou het beste werkt, enz. Bovendien is het leuk, boeiend en helder geschreven.

Recepten
Ik hoop dat de recepten die ik nog niet heb gemaakt wel heel lekker zijn. Als dat het geval is, laat ik het natuurlijk weten! De gevulde koeken zijn in ieder geval lekker en de ‘avocado chocolate indulgence’ is heerlijk!

The Kind Diet (2009)
Alicia Silverstone

Ik kende Alicia Silverstone als actrice, vooral van de film Clueless uit 1995. Ze acteert nog steeds en is in de tussentijd veganiste geworden. Hierover schreef ze een geweldig kookboek. Ik kreeg het voor mijn verjaardag van Marger. Het is het beste kookboek op het gebied van ‘suikervrije recepten’ dat ik tot nu toe ben tegengekomen. Echt een aanrader! Het is met een eerlijk hart geschreven, ze heeft duidelijk veel onderzoek gedaan, de recepten zijn echt lekker én vernieuwend. Dus als je nog iets zoekt voor op je verlanglijstje, dan zou ik dit boek erop zetten! Het is alleen verkrijgbaar in het Engels, dat zal voor de meeste mensen geen probleem zijn.

Veganistisch
Het is een veganistisch kookboek, wat betekent dat er geen dierlijke producten in de recpten worden gebruikt. Als je veganistisch bent, kijk je verder dan dat. Alicia gebruikt dan ook geen geraffineerde suiker, maar vervangt dit door onder andere agavesiroop en bruine rijststroop.

Suiker is een drug
Witte suiker is erg geraffineerd, wat wil zeggen dat er vele verwerkingsprocessen nodig zijn om witte suiker te verkrijgen, waarbij belangrijke voedingsstoffen uit de plant verwijderd worden. Het lichaam raakt door de war wanneer het geraffineerde suiker binnenkrijgt, het gaat de missende stoffen uit z’n eigen voorraad halen en raakt daardoor uit balans. Wat Alicia Silverstone duidelijk wil maken, is dat het niet gaat om de plant waar suiker vandaan komt, maar om het raffineren. Dat zorgt ervoor dat suiker in feite hetzelfde werkt als drugs. Je krijgt er even een ‘rush’ van en daarna voel je je nog ellendiger dan voordat je de suiker at, waardoor je nog meer suiker gaat eten. Hetzelfde geldt voor andere geraffineerde producten, zoals witte pasta en witbrood.

Symptomen na het eten van suiker
Alicia vertelt in het boek dat ze een aantal duidelijke (lichamelijke en mentale) negatieve symptomen krijgt wanneer ze suiker eet: hoofdpijn, in gewicht aankomen, na de ‘rush’ voelt ze zich moe, de ochtend erna heeft ze wallen onder haar ogen en een beetje depressief, nog even later voelt ze zich chagrijnig en krijgt ze de behoefte aan meer suiker. Dat bevestigt dat suiker een drug is.

Natuurlijke zoetmiddelen
Met ‘suiker’ bedoelt ze geraffineerde suiker, high fructose corn syrup, organic evaporated cane juice en honing. Zoetmiddelen die ze wel gebruikt zijn onder andere bruine rijststroop, ahornsiroop, agavesiroop en fruit. Voor haar is het heel belangrijk om regelmatig iets lekkers te eten. Ik ben het daar helemaal mee eens, een lekkernij is goed voor je gezondheid! Maar eet het met natuurlijke zoetmiddelen.

Recepten
Er staan veel nuttige informatie en tips in dit boek over veganistisch eten en over eten zonder suiker. Daarnaast een hele hoop recepten, zowel voor ‘beginners’ als voor de geheel overtuigde veganisten. Gerechten voor elk moment van de dag. Lekkernijen als heerlijke coffee fudge brownies, oatmeal/walnut/dried plum cookies en voor de superheroes onder andere candied ginger pears. Ik maakte bijna alle recepten minstens een keer en sommigen zijn hier al vaak op tafel gekomen. Onder andere Alicia’s Magical Healing Soup, die echt helpt als je lichaam wat extra’s nodig heeft.

Website The Kind Life
Alicia heeft niet alleen dit boek gemaakt, ze heeft ook een leuke website: thekindlife.com met een blog, recepten en informatie. Als je een paar recepten wilt uitproberen voordat je het boek koopt, kan dat via haar website.

Beter met voeding (2010)
Mia Tjioe-America

Dit is een boek geschreven door een voedingstherapeute met vele jaren ervaring. Er staan veel praktijkvoorbeelden in en uitleg over haar visie op voeding. Het is een redelijk technisch boek, maar ook leken kunnen er nuttige informatie uit halen.

Obesitas is niet het grootste probleem
Dit boek schrijft een zo natuurlijk mogelijke, volwaardige voeding voor. De bewerkingen die de meeste voedingsmiddelen tegenwoordig krijgen (zoals raffineren, overmatig verhitten en conserveren), zorgt ervoor dat er heel veel mensen zijn met tekorten aan belangrijke voedingsstoffen. De media vertelt ons steeds dat obesitas het grootste gezondheidsprobleem van de westerse wereld is, maar dat is niet zo volgens de schrijfster. Het grootste probleem zijn tekorten door onvolwaardige voeding.

Witte suiker is dood
‘Witte suiker is volledig gedenatureerd suikerriet of suikerbiet,’ schrijft Tjioe-America. Een biologisch product bevat actieve stoffen. Bijvoorbeeld een graankorrel die nog in staat is om te kiemen, er zit leven in. Biologische, actieve voedingsmiddelen zijn in staat een mens volledig te voeden. Tegenwoordig is het grootste deel van ons voedsel niet meer ‘actief’. Als een voedingsmiddel gedenatureerd wordt, blijven alleen ‘dode’ onderdelen over. Dit is bijvoorbeeld het geval bij geraffineerde suiker, witte bloem, gesteriliseerde melk en bij gebruik van de magnetron. Dan is zo’n product weliswaar langer houdbaar en makkelijker te gebruiken door de voedingsindustrie, maar het bevat nauwelijks bouwstoffen voor degene die het opeet. Hierdoor krijg je tekorten van belangrijke stoffen in het lichaam, wat kan leiden tot gezondheidsklachten.

Hoe je lichaam omgaat met geraffineerde suiker
Voor het verwerken van suiker in je lichaam zijn vele stappen nodig en bij elke stap is een andere hulpstof nodig. Door onvolwaardige voeding, is de kans groot dat je een tekort hebt aan die hulpstoffen. Als je die hulpstoffen niet via je voeding binnenkrijgt, haalt het lichaam deze uit z’n eigen reserves. Op een gegeven moment raken de reserves op en krijg je klachten. Dit probleem is groter dan de gevolgen van het eten van veel vet.

Suiker is verslavend
Suiker is verslavend. Na het eten van geraffineerde suiker, maken je hersenen dopamine aan. Dat geeft je een prettig gevoel. Hetzelfde gebeurt als je drugs gebruikt. Je wordt steeds minder gevoelig voor de dopamine, waardoor je steeds meer suiker nodig hebt om hetzelfde gevoel te krijgen.

Hoe zorg je ervoor dat kinderen geen suiker meer hoeven
De meeste (of misschien wel alle) kinderen houden van zoet. Maar ze hebben het niet nodig. Het is zelfs beter ze zo min mogelijk zoetigheden te geven, omdat er anders tekorten aan bepaalde stoffen in het lichaam ontstaan. Baby’s die nog nooit echte zoetigheid hebben geproefd, eten alles en hebben later geen abnormaal grote behoefte aan zoetigheid. Terwijl kinderen die wel zoete dingen krijgen een minder goede eetlust hebben. Als je kind gewend is aan zoete dingen zoals snoep en zoete toetjes, is het goed te stoppen met suiker. Ze moeten hier even aan wennen. Geef ze wat natuurlijke zoetigheden, zoals rozijntjes, of geef ze één snoepje of koekje per dag en bouw het zo langzaam af. Al na enkele weken hoeft het kind geen zoetigheid meer, aldus de schrijfster. Ze voelen zich beter en zijn alerter, ook op school. De duidelijke positieve effecten van het stoppen met suiker, motiveert het kind om ermee door te gaan. Betrek ze dan ook bij dit proces. Leer ze over voeding, hoe het groeit, wat het met je lichaam doet. De schrijfster geeft als voorbeeld dat ze kinderen vraagt een graankorrel te laten ontkiemen op een nat washandje. Zo zien ze zelf dat een onbewerkte graankorrel leven in zich heeft. En dat is toch eigenlijk wonderbaarlijk!

Conclusie
Ik ben het eens met de boodschap van dit boek. Het is zo belangrijk om volwaardig te eten. Tegenwoordig worden er zoveel trucjes uitgehaald met voeding om ervoor te zorgen dat het langer houdbaar is, makkelijk te verwerken en dat het er mooi uitziet. Allemaal leuk en aardig, maar de meeste methoden zorgen ervoor dat mensen niet voldoende essentiële voedingsstoffen binnenkrijgen. Daarom is het goed om zoveel mogelijk biologisch te eten.

Het boek is niet makkelijk te lezen voor iemand die weinig van voeding afweet, het is geen boek voor op de koffietafel. Ik vind het daarentegen belangrijk dat mensen op de hoogte zijn van de inhoud van dit boek, vandaar deze uitgebreide recensie.

Eet jezelf mooi, slank & gelukkig (2010)
Amber Albarda

De schrijfster van dit boek leerde met horten en stoten hoe ze haar eigen lichaam gezond kon maken en houden. Toen dat was gelukt, wilde ze haar kennis graag delen. Ze werd voedingscoach en schreef dit boek.

Eet geen geraffineerde suiker
Op suikerwijzer.nl lees je dat wij vinden dat stoppen met geraffineerde suiker zorgt voor een gezonder lichaam. Amber Albarda is het daar volledig mee eens. Suiker is namelijk volledig ‘gestript’ van al zijn natuurlijke voedingswaarden, schrijft ze. Ook heeft ze het over een onderzoek in Panama op een suikerbietenveld, waar de werkers en plantage-eigenaren werden onderzocht op diabetes. Onder de werkers bestond nauwelijks diabetes, zij aten de onbewerkte suikerbiet. De plantage-eigenaren aten dit niet. Zij gebruikten het meer ‘chique’ eindproduct: geraffineerde (witte) suiker. Onder hen kwam diabetes veelvuldig voor. Suiker heeft dus een natuurlijke bron, maar het eindproduct is niet natuurlijk en bovendien niet gezond voor je lichaam. Dit is niet het enige onderzoek met deze conclusies.

Suiker maakt dik

Albarda richt zich in dit boek voornamelijk op vrouwen tussen de 20 en 40 jaar, die wat gewicht kwijt willen. Ze noemt suiker als een belangrijke dikmaker. Vermijd dus niet alleen het vet (chips e.d.), maar ook producten met suiker. Het maakt daarbij niet uit welke soort geraffineerde suiker of kunstmatige suiker je gebruikt. ‘Suiker is vooral zo schadelijk, omdat men het nog steeds ziet als normaal voedingsmiddel. Kijk maar eens in de supermarkt op de etiketten. In minstens 75% van de voedingsmiddelen daar, is (een vorm van) suiker verwerkt.‘

De schrijfster geeft adviezen hoe je van een suikerverslaving afkomt. Onder andere door het slikken van supplementen als calcium en magnesium, om je bloedsuikerspiegel te reguleren en je trek in zoet te verminderen. Ik denk dat dit voor sommige mensen best een goed idee is. Maar het belangrijkste is om gezond te eten en naar je te lichaam luisteren. Dat geeft zelf aan waar het behoefte aan heeft.

Minpuntjes

Tijdens het lezen van dit boek, waande ik mij soms in een tijdschrift als Viva of Esta. Je krijgt vooral korte beschrijvingen van onderzoekjes en feitjes, met veel plaatjes erbij. Leuk, maar je moet niet elk onderzoek serieus nemen. Niet al het onderzoek wordt goed uitgevoerd en vaak trekt de media verkeerde conclusies uit onderzoeken, waardoor deze volledig uit het verband zijn getrokken. Een luchtige schrijfstijl is natuurlijk best prettig, maar toch mis ik in dit boek een wat meer kritische houding. Ook slaan sommige dingen op de Amerikaanse leefwereld (b.v. dat het kraanwater daar vermengd is met chloor) en niet op de Nederlandse.

Pluspuntjes

Veel tips die Albarda geeft, vind ik nogal voor de hand liggend, maar andere tips zijn wel de moeite waard. Zoals: Ga je uit eten? ‘Bestel dingen die je thuis niet eet. Gevarieerd eten en zo verschillende voedingsstoffen binnenkrijgen is heel belangrijk. Maar sla het dessert over.‘ Ik sta er helemaal achter dat ze zegt dat je je niet moet ‘diëten’, niet volledig vetvrij hoeft te leven en dat je jezelf mag verwennen. ‘Geniet van je eten. Eet zoveel mogelijk pure, biologische ingrediënten.’

Achterin het boek staan een paar recepten. De ontbijtrecepten zijn erg lekker! Ik heb ze al vaak gemaakt. Ook genoot ik van de crunchy linzen-tomatensoep met spinazie. Ik at dit voor het eerst toen ik een verkoudheid voelde aankomen. Mijn lichaam voelde zich na de soep een stuk beter.

Ik kon een hele tijd een hoop dingen niet eten, vanwege de voedingsintoleranties van mijn zoontje (en ik gaf nog borstvoeding). De ingrediënten van deze recepten kon ik wel eten en ze zijn bovendien gewoon erg lekker! En gezond.

Eten voor de kleintjes (2005) van borst tot boterham
(voor kinderen van 0 tot 4 jaar)
Stefan Kleintjes

Toen ons kind zes maanden was, kon hij beginnen met vast voedsel. Wat geef je je kind dan precies? In ieder geval geen suiker. Babyvoeding bevat naar mijn idee geen toegevoegde suiker. Dat is helemaal niet nodig en een baby heeft er helemaal geen behoefte aan.

Prakjes of stukjes?

De standaardmanier van het aanbieden van vast voedsel is nog steeds de gepureerde prakjes. Ik las er wat meer over en kwam toen informatie tegen over de Rapley-methode, welke zegt dat je een baby van 6 maanden vast voedsel beter in stukken kan aanbieden. Het kind weet dan beter wat het eet, kan zelf eten (dat vinden ze heel erg leuk!) en bepalen wat en hoeveel. Ook is er minder kans op verslikken. Daarnaast is het beter voor later, omdat het kind met deze methode luistert naar z’n lichaam (wat heb ik nodig en hoeveel) en daarmee de kans groter is dat hij of zij dat later nog steeds zal doen. De prakjes komen voort uit het idee dat je je kind al met 4 maanden gaat bijvoeden, maar dat is helemaal niet nodig en eigenlijk is een baby er dan over het algemeen nog niet aan toe. Wanneer het kind 6 maanden is, dan kan gestart worden met kauwen en dus ook met het aanbieden van stukjes.

Dit alles vind je ook terug in het boek ‘Eten van de kleintjes’ van de man met de toepasselijke achternaam: Stefan Kleintjes. Hij heeft ook een goede, informatieve website: www.borstvoeding.com.

Advies over suiker en zoet

Zijn advies is om geen zout of suiker aan het eten toe te voegen. Niet alleen omdat het niet zo gezond is en niet goed voor je tanden, maar ook omdat het de originele smaak van het eten bederft. Een baby is juist bezig om allerlei voedingsmiddelen te leren kennen. Wil je toch bijvoorbeeld de pap zoeten, dan kan je volgens Kleintjes het beste mais-, rijst- of gerstemout gebruiken. Zij hebben een zogenaamd voorverterend aspect (daardoor wordt de pap wat lichter verteerbaar) en geven een zoete smaak. (Riet)suiker en honing hebben dat niet. Honing mag je sowieso pas geven als je kind ouder dan één jaar is, omdat het sporen van de botulismebacterie kan bevatten.

Hij adviseert om snoep zo lang mogelijk niet te geven, in ieder geval pas als je kind 2 tot 3 jaar oud is. Wat je wel vanaf 1 jaar kunt geven, zijn gedroogde vruchten (ook rozijntjes, ongezwaveld).

En verder

Het boek bevat talloze nuttige tips en ideeën, recepten en weetjes. Echt een boek om thuis te hebben liggen en om de zoveel tijd in te kijken. Kinderen ontwikkelen zich zo snel, dat ze steeds weer andere (eet)behoeftes hebben. Je vindt in dit boek nuttige en praktische informatie voor al die fases tussen de 0 en 4 jaar .

Smikkelen & smullen (2004) – Kookboek voor kinderen met voedselallergieën
Anne Marie Reuzenaar

Al eerder schreef ik over Het Heden Ik kookboek (1994) van dezelfde auteur. Omdat ik de recepten in dat kookboek nogal ouderwets vond, besloot ik om ook een meer recent boek van Reuzenaar te lezen. Wie weet is dat meer van deze tijd. Ook mensen die geen suiker eten willen immers lekker eten dat gebruik maakt van de mogelijkheden en producten van nu.

Speciaal voor kinderen

Smikkelen & smullen is geschreven voor kinderen die sterk reageren op bepaalde voedingsmiddelen, zoals koemelk, tarwe en suiker. Het aantal kinderen met een voedselallergie groeit sterk en dit zal waarschijnlijk alleen maar blijven stijgen. Kinderen met een allergie of overgevoeligheid voor een voedingsmiddel krijgen klachten als eczeem en astma. Er is niet een duidelijke reden voor de sterke toename van het aantal allergische mensen. Wel noemt Reuzenaar een aantal mogelijke verklaringen, zoals de toename van kunstmatige zoetstoffen en kleur- en smaakstoffen in onze voeding. Ze geeft allerlei recepten die je voor kinderen kan maken, waarbij ze zich vooral gericht heeft op de moeilijke momenten: tussendoortjes, traktaties en zoetigheden.

Overgevoeligheid voor suiker

Ook bij kinderen komt regelmatig een overgevoeligheid voor suiker voor. Mogelijke klachten die Reuzenaar noemt: vermoeidheid, lusteloosheid, prikkelbaarheid, hyperactiviteit, gasvorming en een verminderde weerstand. Reuzenaar is -net als wij- van mening dat suiker verslavend werkt en onder meer kan zorgen voor een minder sterk immuunsysteem.

Alternatieven voor suiker

Het tweede deel van het boek begint met vervangingslijsten en een uitleg van producten die ze in haar recepten gebruikt en niet zo alledaags zijn, die lijsten zijn erg nuttig. Alternatieven die de schrijfster voor suiker noemt: maismoutstroop, rijststroop, appel-perenstroop, diksap ahornsiroop, honing, fructose en stevia. Hierbij waarschuwt ze voor ahornsiroop en fructose, want deze behoren tot de zeer slechte koolhydraten. Wees er daarom voorzichtig mee. Ook geeft ze een lijst van verborgen suikers, zoals glucose en lactose, die verwerkt zijn in onder andere brood, toetjes, sauzen en vlees.

Recepten

De recepten in dit boek zijn voor kinderen van 0-2 en 2-12 jaar. Suiker wordt niet gebruikt en is ook geheel overbodig. Er staan best wat modernere recepten in Smikkelen & smullen, maar Reuzenaar heeft nog steeds een ouderwetse inslag. Op zich niet veel mis mee, maar ik vind dat wat saai en word graag verrast met iets nieuws. Sommige recepten in dit boek zijn best lekker, andere vind ik wat minder. Ik vind het wel leuk dat de schrijfster ideeën voor kinderfeestjes geeft, zoals een kookfeest en een strandjuttersfeest.

Conclusie

Ik ben niet echt enthousiast. Je kan best wat leuke ideeën en recepten uit dit boek halen, maar Reuzenaar had er naar mijn mening veel meer mee kunnen doen. Ik hoopte dat ze in Smikkelen & smullen vernieuwender zou zijn dan in Het Heden Ik kookboek (dat 10 jaar eerder is geschreven), maar dat is toch grotendeels niet het geval. Dat vind ik jammer, want het idee van haar boeken is heel goed. Dit versterkt wel mijn wens om een keer zelf een kookboek te schrijven over suikervrij eten…

Het Heden Ik kookboek (1994) – Lekker eten ondanks ME, candidiasis, hypoglykemie en voedselallergieën
Anne Marie Reuzenaar

Meerdere lezers van suikerwijzer.nl vertelden met dat ze bij het stoppen met suiker veel hebben gehad aan Het Heden Ik kookboek. Dat wekte mijn interesse en daarom haalde ik het boek in huis. Anne Marie Reuzenaar (orthomoleculair voedingsdeskundige en ex-candidapatiënt) vertelt dat in Nederland tienduizenden mensen lijden aan ME, candidiasis (chronische candida), hypoglykemie of voedselallergieën. Het volgen van een bepaald dieet biedt verlichting van hun klachten. Men mag veel dingen (waaronder geraffineerde suiker) dan niet meer eten en dat is moeilijk vol te houden als je geen goede alternatieven kent. Die alternatieven geeft Reuzenaar in haar kookboek.

Geraffineerde suiker en suikerhoudende producten vermijden
De schrijfster begint met een uitgebreide uitleg over de verschillende aandoeningen waarvoor dit kookboek verlichting kan bieden. Over het algemeen raadt ze aan zo min mogelijk suiker en suikerhoudende producten te gebruiken, omdat voor de verwerking ervan voedingsstoffen uit de reserves van je lichaam gehaald moeten worden. Daardoor kunnen tekorten ontstaan. Daarnaast is het eten van ongeraffineerde (volkoren) producten belangrijk, genoeg groenten en onverzadigde vetten. Verder zegt ze dat je matig moet zijn met koffie, ‘gewone’ thee, alcohol en cacao en geur- en smaakstoffen en/of conserveringsmiddelen. Deze adviezen zijn naar mijn idee voor iedereen belangrijk, of je nou wel of geen bepaalde aandoening hebt.

Avocadosoep
Om meer te kunnen zeggen over dit kookboek, moest ik natuurlijk een paar van de recepten uitproberen! Daarom maakte ik avocadosoep en een mokkataartje. Toen ik het recept voor avocadosoep las, werd ik niet heel enthousiast. Ik was toch nieuwsgierig hoe het zou smaken. Ik volgde precies het recept en vond het een beetje flauw smaken. Daarom heb ik er zelf nog wat ingrediënten aan toegevoegd om het op smaak te maken. Toen was het prima te eten, maar ik vond het niet lekker.

Suikervrij mokkataartje
De volgende dag maakte ik het kleine mokkataartje. Dit was nog interessanter dan de soep, want dit is een suikervrij taartje (het is eigenlijk meer een cake). Mijn oma maakte vroeger altijd een mokkataart bij feestelijke gelegenheden, met lange vingers en koffie erin. Heerlijk vond ik die, maar deze mokkataart zat vol met suiker. De mokkataart van Reuzenaar bevat onder andere glutenvrij meel, rijstemeel, carobepoeder, sojamelk en appeldiksap als zoetmiddel. Dit recept is niet moeilijk om te maken, maar helaas ook niet echt lekker. Er zit wel een beetje koffie in, maar ik vond het nauwelijks naar mokka smaken. De appeldiksap maakt het taartje niet zoet genoeg, waardoor het geheel nogal vlak smaakt. Daarom deed ik er nog een beetje rijststroop overheen en dat maakte het meteen een stuk smakelijker (maar dan verhoog je ook de glycemische waarde van het taartje en is het waarschijnlijk niet geschikt voor mensen met genoemde aandoeningen). Mijn mede-proevers waren ook niet zo enthousiast over dit taartje.

Conclusie
Ik denk dat dit boek best een fijne handleiding kan zijn voor mensen met ME, candida, hypoglykemie of een voedselallergie die echt niet weten waar ze moeten beginnen. De schrijfster geeft bijvoorbeeld een weekmenu en een productenlijst, zodat je precies weet wat je moet maken en waar je de ingrediënten kan kopen. Voor een persoon die vanwege een aandoening Het Heden ik kookboek streng moet volgen, zijn de recepten helaas geen echte goede alternatieven voor het ‘normale’ eten. Er zitten vast recepten tussen die wel lekker zijn, maar naar aanleiding van de recepten die ik maakte en doorlas, word ik niet erg enthousiast.

De recepten zijn over het algemeen vrij ouderwets. Zo was ik teleurgesteld toen ik bij de vegetarische recepten ‘gevulde paprika’s’ zag staan. Als je zo’n tien á vijftien jaar geleden in een restaurant was en vertelde dat je vegetarisch wilde eten, kreeg je standaard gevulde paprika met rijst, of een omelet. Ontzettend fantasieloos vond ik dat. Nu zijn er gelukkkig veel meer creatieve koks in de restaurants.

Dit kookboek vind ik geen aanrader, maar kan wel een begin zijn voor mensen die een streng dieet moeten volgen en echt niet weten waar ze moeten beginnen. Ik wil Reuzenaar niet afschrijven vanwege dit gedateerde kookboek. Daarom ga ik het boek Smikkelen & smullen (kookboek voor kinderen met voedselallergieen) van dezelfde schrijfster eens proberen, dit boek komt uit 2004 en zou dus wat modernere recepten moeten bevatten.

Weet wat je eet! (2009)
Piet Duizer (tekst) en Annette Fienieg (illustraties)

Dit is een kinderboek voor kinderen vanaf ongeveer 10 jaar. Het is een uitgebreide introductie over gezonde voeding, waaronder het mijden van (geraffineerde) suiker. De illustraties zijn leuk en voegen iets toe aan het boek. Dus als een kind iets wil leren over voeding en gezond eten, dan is dit boek een aanrader!

Veel informatie
Weet wat je eet! bevat veel informatie: het gaat over gezonde voeding, voedselproductie, biologische voeding en het milieu. Ook staan er een aantal leuke opdrachten in (zoals een smaaktest) en een paar bijzondere recepten, zoals madeliefjessoep en drop. Onder gezonde voeding verstaat de schrijver het mijden van toevoegingen (zoals kleur- en smaakstoffen), minder suiker, zout en vet.

Suiker
Een deel van het boek gaat over suiker. De schrijver legt uit waarom (geraffineerde) suiker niet goed voor je is en dat er twee soorten suiker bestaan: suiker die van nature in een gezond product voorkomt, zoals fruit en groente, en suiker gemaakt uit suikerriet of suikerbiet. Ook noemt hij de vele benamingen die suikers en zoetstoffen op de etiketten van producten krijgen. Als je je suikerinname wil verminderen, moet je namelijk ook weten waar je op moet letten als je de etiketten van voedingsmiddelen leest. Daar schreven we op suikerwijzer ook een artikel over.

Snoep
Vroeger was er geen snoep. Toen waren de mensen blij als ze een zoete vrucht tegenkwamen. Later ging men ook honing eten van de bijenkorven en zo’n 400 jaar geleden werd het snoep uitgevonden, in België! Dit waren snoepjes van rietsuiker.

Conclusie
Weet wat je eet! is een boek over gezond eten met respect voor de natuur. Er staat van alles en nog wat in en bevat leuke opdrachten om het onderwerp wat levendiger te maken. Kinderen worden zo meer bewust van hun voeding, waaronder de effecten van suiker op je lichaam. Misschien wil de auteur wel teveel behandelen in het boek, waardoor hij niet echt de diepte in kan. Toch vind ik het een goed boek. Als een kind meer wil weten over een specifiek onderdeel van het boek, kan hij/zij zelf op zoek naar meer informatie uit andere bronnen.

Ecofabulous (2009) – koken in alle seizoenen
Lisette Kreischer

De schrijfster van dit inspirerende kookboek is bekend geworden met haar cupcakes on heels: veganistische en vrouwelijke feestjes met cupcakes á la Sex in the City. Later schreef ze haar eerste boek: ‘Veggie in Pumps’: een gids voor een ecofabulous leven. Van jongs af aan koos Kreischer ervoor te leven met respect voor alles wat leeft. Als kind koos ze ervoor veganistisch te eten (dus geen dierproducten). Ze studeerde aan de stylingacademie om te leren hoe ze haar emoties en gevoel jegens de wereld vertaalt naar beeld. En dat kan ze goed. Haar boodschap komt over, juist doordat ze het medium beeld zo goed weet te gebruiken.

Belevenis

Nu dus het tweede boek van Kreischer: Ecofabulous. Het is geen boek met wetenschappelijke feiten en vergelijkende studies. Lisette Kreischer schrijft zelf in haar voorwoord dat ze dit boek heeft geschreven vanuit gevoel en ervaring. Het boek is dus niet bedoeld om uitgebreide informatie te geven over specifieke voedingsmiddelen of de werking ervan, het gaat om de ervaring. Ik raakte zeker geïnspireerd door haar boek. Zo heb ik een aantal recepten uitgeprobeerd (zoals mayonaise gemaakt met aardappel) en ik ben ook erg benieuwd naar haar zelfgemaakte bietenstroop, rodebietenhummus en chocolate mousse (gemaakt met avocado!). Haar recept voor chocoladepasta bracht me tot een eigen recept voor chocoladefudge (binnenkort op deze website te vinden).

Een ecofabulous leven is niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor je eigen lichaam en geest. Het boek geeft een prettig gevoel én doet je nadenken over hoe ecofabulous jouw leven eigenlijk is.

Veganistisch

De recepten in dit boek zijn opgedeeld in de vier seizoenen. Het gebruik van de producten van het seizoen wordt daarmee gestimuleerd. Verder zie je veel rijstemelk en sojamelk terug in de recepten in dit boek, omdat een veganist geen zuivel gebruikt. Mijn lichaam kan helaas niet goed tegen soja, dus die recepten kon ik niet uitproberen. Ze maakt wel erg interessante dingen met soja, zoals sojaslagroom en sojalatte. Ik vond het ook spannend hoe ze als veganist pannenkoeken maakt, dus zonder ei en ‘gewone’ melk. Ik probeerde haar recept (maar dan met melk in plaats van sojamelk) en ze bleken erg lekker!

Ecofabulous zonder geraffineerde suiker

Duurzaam en bewust eten, daar past het gebruik van geraffineerde suiker niet bij. Kreischer is gek op zoet, maar weet dat suiker erg ongezond is voor haar lichaam. Daarom gebruikt ze geen geraffineerde suiker. Wel kiest ze ervoor ongeraffineerde suikers te gebruiken, maar met mate. Ongeraffineerde rietsuiker, druivensuiker, oerzoet, rijststroop, agavenectar en maple syrup zijn de zoetmiddelen die ze voornamelijk gebruikt in haar recepten. Ik vind haar zoete gerechten te zoet, maar recepten zijn natuurlijk altijd aan te passen aan je eigen smaak. Doordat ik regelmatig rijststroop in haar recepten zag terugkomen en ik toch al van plan was dat een keer uit te proberen, kocht ik voor het eerst van mijn leven een potje rijststroop in de natuurwinkel. Dit wordt gemaakt van gefermenteerde rijst, heeft de structuur van honing en smaakt een beetje naar caramel. Het is een goed zoetmiddel en redelijk goedkoop. Ik vind de smaak erg lekker en ga er zeker verder mee experimenteren! Ook probeer ik binnenkort nog een paar van de recpeten van Kreischer, zoals die bietenstroop.

Al met al, een inspirerend en vrolijk boek. Meer lezen over Lisette Kreischer en Veggie in Pumps/Ecofabulous? Kijk dan eens op veggieinpumps.com en Rosie and the cupcake factory.

Het dikke afvalboek (2007) -De nuchtere waarheid over diëten, afvallen, voeding en ons schoonheidsindeaal
Ivan Wolffers

Ivan Wolffers is wetenschapper op het gebied van de gezondheidszorg. Hij werd onder andere bekend van het handboek ‘Medicijnen’, waarvan elk jaar een nieuwe versie verschijnt. Hij schrijft ook proza en kinderboeken. In 2002 kreeg hij te horen dat hij prostaatkanker heeft en is vervolgens bezig gegaan om zijn gezondheid te verbeteren. Een van de dingen die hij deed, was een paar kilo afvallen. Hiervoor verzamelde hij allerlei informatie en wilde dat graag delen door middel van een boek: Het dikke afvalboek.

Waar gaat het over?
Dit boek heeft een wetenschappelijke inslag, maar alles wordt zo beschreven dat elke leek het begrijpt. Wolffers schrijft over het westerse schoonheidsideaal, allerlei verschillende en gekke diëten, hoe de media en de voedingsindustrie ons beïnvloeden, transvetten en wat nou werkelijk een goede manier is om gezond met voeding om te gaan. Een van de onderdelen daarvan is het vermijden van geraffineerde suikers. Hieronder de leerzame informatie die dit boek over suikers te melden heeft.

Liquid candy
Een Amerikaanse onderzoeker analyseerde de belangrijkste voedingsonderzoeken van de afgelopen 40 jaar. Hij kwam tot de conclusie dat frisdranken waar suiker aan is toegevoegd een van de belangrijkste oorzaken van de overgewichtsepidemie in de VS vormen. Eenderde van alle suikers in het Amerikaanse dieet komt van toegevoegde zoetstoffen en de helft daarvan komt van de toegevoegde zoetstoffen in frisdrank (o.a. Cola, Sinas, Sprite). Een blikje frisdrank bevat ongeveer 10 klontjes suiker. Als je elke dag 1 blikje frisdrank leegdrinkt, kan dat in een jaar een extra gewicht van 6,8 kilo opleveren. In de VS gebruiken voedingsdeskundigen in plaats van het woord ‘frisdrank’, dan ook liever de term ‘liquid candy’.

De Wereldgezondheidsorganisatie versus de suikerindustrie
In 2003 stelde de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en de Voedsel en Landbouw Organisatie (FAO) een aantal richtlijnen op die overheden in hun beleid zouden moeten opnemen om het gebruik van gezond voedsel te bevorderen. Een van die richtlijnen was dat ons voedsel niet meer dan 10% aan vrije suikers zou moeten bevatten. Vrije suikers (glucose, maltose, fructose en lactose) komen voort uit koolhydraten. De Amerikaanse suikerindustrie (o.a. Coca-Cola en PepsiCo) zagen dit niet zitten en begonnen een tegenactie. Deze richtlijn zou slecht zijn voor de Amerikaanse economie. Hun tegenactie had succes en leidde ertoe dat er een belangrijke voetnoot werd verwijderd uit het rapport van de WHO en FAO. In deze voetnoot werd de maximale bovengrens voor menselijke dagelijkse consumptie van suiker, zout, verzadigde vetten en transvetzuren aangegeven.

Het GI-dieet en een gezond voedingsadvies
Het dikke afvalboek beschrijft allerlei dieten, sommige dieten zijn onzinnig, andere gewoon heel raar. Het GI-dieet heeft wél een goede basis en kan leiden tot een gezond voedingspatroon.

Het GI-dieet gaat over de glycemische waarde van koolhydraten en is ontwikkeld door een voormalig directeur van de Canadese hartstichting. Het is een koolhydraatarm dieet dat onderscheid maakt tussen goede en slechte koolhydraten. Het gaat om de snelheid waarmee de koolhydraten glucose afgeven aan het bloed. Koolhydraten met een lage glycemische index (GI) (zoals veel groenten, magere zuivelproducten en volkoren pasta) laten hun glucose langzaam los, terwijl wanneer je koolhydraten met een hoge GI (zoals donuts, wit stokbrood, dadels en suiker) eet, je vrijwel onmiddelijk een stoot glucose in je lichaam krijgt. Het is niet goed voor je lichaam om veel voedingsmiddelen met een hoge GI te gebruiken. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat er een verband is tussen het eten van veel voedsel met een hoge GI en overgewicht & diabetes type 2.

Het GI-dieet is moeilijk te volgen, omdat de dagelijkse maaltijden over het algemeen niet bestaan uit alleen maar voedingsmiddelen met een lage GI. Het slimste is om het aantal voedingsmiddelen met een hoge GI zoveel mogelijk te mijden en die met veel vezels (die hebben namelijk een lage GI) zoveel mogelijk te gebruiken. Dus eet bijvoorbeeld in plaats van witbrood volkoren brood, of vervang gewone (witte) pasta door volkoren pasta.